#EENLEVENINOBJECTEN – EPISODE 8

Aan de hand van gevonden kringloopobjecten brengt Mevrouw R. een leven in beeld. Het project groeit onder haar vingers. Het is vooraf niet uitgewerkt, het is als het echte leven een avontuur. Het begint gewoon met een idee…

VAN VIJF TOT ZES JAAR
Fragment schoolfoto

Fragment Circuline schoolfoto ca. 1935
Fragment Circuline schoolfoto ca. 1935

Totale afmeting foto: 102 x 20 cm
Tijdsperiode: ca.1935, 
Locatie: waarschijnlijk ergens in Utrecht
Personen op de foto: 275 totaal
258 scholieren waarvan 11 kleine jongetjes en 
17 volwassenen vrouwen/leraressen
Rouline-foto: info zie onder tekst
Fotograaf: via NV. Vereenigde fotobureau 
Amsterdam Centraal tel. 40856- 33244 Singel 93

Gekregen: verdere herkomst onbekend.

Daar zit je dan ineens, naast Annie op de nieuwe school. Je weet wel, het weeskindje met die grote bos rode krullen, die voor haar leeftijd al zo goed kon tapdansen. Hier op de foto 5e van rechts op de eerste rij. Lekker met de armpjes rustend op de uitgestrekte beentjes.
In een klasje voert het gemiddelde de boventoon en bepaalt dat de norm. Als je daar goed in past en niet te veel aan de boven- of onderkant uitsteekt, zal je er wel zonder veel kleerscheuren doorheen komen. Zodra je afwijkt val je op, bij klasgenootjes en bij leraren. Dan krijg je gratis lesjes groepsgedrag. 
Kinderen voelen feilloos aan met wie ze vrienden willen zijn. Ze weten ook wie ze het beste samen kunnen pesten. Wordt Annie je beste vriend of lach je haar liever samen met de groep uit? Vandaag vanwege haar enorme bos weerbarstige krullen, morgen is er weer een andere reden.

In een klasje moet je het zelf doen. Het valt niet mee om je als zes-jarige staande te houden in een klas vol drukke schreeuwers en observerende zwijgers. Wat dat betreft een mooie oefening voor de grote-mensen-maatschappij. 
Je ouders zijn de enige die je – als het je is gegeven – altijd en onvoorwaardelijk kunt vertrouwen. Ze komen altijd weer terug van hun werk en staan iedere dag op je te wachten als de school uitgaat. Op school ben je overgeleverd aan de groep en aan de juf of meester. Dan moet je maar afwachten in hoeverre zij jou werkelijk zien.

Onderwijs is voor iedereen de manier om te emanciperen en zelfstandig te worden. De grootste groep gediscrimineerde mensen in de wereld, meisjes, zouden allemaal door onderwijs weerbaarheid moeten kunnen ontwikkelen om altijd voor zichzelf te kunnen denken en zorgen. Zodat zij het leven kunnen leiden dat zij zelf willen. Zover zijn we nog lang niet.

Ach, die kleine Annie. De groep die haar uitlachte om haar krullen begreep in feite niet dat Annie een veel machtiger middel in handen had: autonomie. Omdat ze opgewassen was tegen groepsgedrag werd haar eigenzinnigheid gevoed. En dat leverde haar weer verbeeldingskracht op. Hoe hard ze haar ook hebben gepest, ze hebben haar dat nooit kunnen afpakken. Iedereen die later nog eens beschaamd naar de foto keek begreep dat.

Rouline foto of Circuline foto: om iedereen in beeld te krijgen werd de groep in een halve cirkel rondom de fotograaf geplaatst. In de achter/voorgrond is wel een vertekening zichtbaar.